50 SAATTE DİSLEKSİ ÇÖZÜMÜ

50 saatte nasıl çözlür-01

       50 SAATTE DİSLEKSİ ÇÖZÜMÜ

  1. Disleksinin çözümü için doğru teşhis çok önemlidir. Bu yüzden ilk adım olarak uygun testin ve değerlendirmenin yapılması gerekmektedir.
  2. Disleksi teşhisi koyulabilmesi için çocuğun zekasının normal veya normal üstü olması gerektiğinden herhangi bir zeka problemi olması ihtimaline karşı gerekli değerlendirilmelerin yapılması gerekmektedir.
  3. Psikolojik faktörler de çocuğun performansını etkileyebildiği için gerek görülmesi durumunda çocuğa psikolojik değerlendirme testlerinin de yapılması uygun olacaktır.
  4. Bir diğer kriter ise çocuğun sağlıklı şekilde görme, duyma ve beyin yapısına sahip olmasıdır.
  5. Doğru testin ve değerlendirmenin ardından çocuğun seviyesi belirlenmeli ve ona uygun bir eğitim planı hazırlanmalıdır.
  6. Disleksi testiyle birlikte çocuğun olası hafıza problemleri de tespit edilmeli ve soruna yönelik çözümler eğitim planına dahil edilmelidir.
  7. Belirlenen eğitim planına başlarken çocuğun psikolojik açıdan buna hazır olması ve terapistin de izlenecek bu yolu kendisine uygun bir dille ifade etmesi gerekmektedir. Bu noktada çocukla etkili ve doğru bir iletişim ve terapötik ilişki disleksinin çözümü için çok önemlidir.
  8. İlk adımlarda disleksinin kaçıncı seviye olduğu ve planlanan seans sayısı süresince nasıl bir yol izleneceği belirlenmiştir. Bunun yanı sıra terapist çocuğun görsel alanda zorluk yaşayıp yaşamadığını tespit etmeli ve bu alana yönelik çalışmalıdır.
  9. Çocuğun görsel alanda olduğu gibi işitsel alanda da zorluk yaşıyor olabilir. Varsa bu sorun ele alınmalı ve doğru değerlendirmelerle gerekli çalışmalar yapılmalıdır.
  10. Kavrama ise disleksinin dikkate alınması gereken bir diğer boyutudur. Okuduğunu anlamakta ve bilgiyi geri çağırmada sorun yaşayan çocuklarla kavrama ile ilgili çalışmalar yapılmalıdır.
  11. Disleksi çoğu zaman görsel, işitsel ve kavrama ile ilgili problemleri beraberinde getirirken, hafıza problemiyle de kendini gösterir. Bu bağlamda hafıza alanında nerelerde zorluk yaşadığı ve problemin seviyesi de hesaba katılmalı, disleksi çalışmalarıyla birlikte hafızaya yönelik çalışmalar da yapılmalıdır.
  12. İşitsel, el-göz koordinasyonu ve motor alanlarda çocuğun beyninin hangi yarı küresinin daha baskın olduğu, yani hangi elini, gözünü, kulağını ve ayağını daha çok kullandığı da belirlenmeli ve bununla ilgili laterilizasyon çalışmaları yapılmalıdır.
  13. Disleksiye yönelik çalışmalara başlarken çözüm için çok önemli bir rolü olan nöropsikoloji egzersizleri yapılmalı, çocuğun zorlandığı egzersizler 21 gün boyunca ödev olarak verilmelidir.
  14. Doğru nefes alma ve nefesini doğru kullanma disleksi için oldukça önemli olduğundan, nöropsikoloji egzersizlerinin yanı sıra nefes egzersizleri de eğitim planına dahil edilmeli ve çocuğun zorlandığı egzersizler yine 21 gün boyunca ödev olarak verilmelidir.
  15. Disleksiyi teşhis etme ve değerlendirme aşamasında sıklıkla kullanılan “Frostig Gelişimsel ve Görsel Algı Testi” uygun yaştaki çocuklara kesinlikle uygulanmalı ve çocuk görsel alanda sorun yaşıyorsa bu alanın geliştirilmesi ve desteklenmesi için gerekli çalışmalar yapılmalıdır.
  16. Yapılan değerlendirmeler sonucu çocuk görsel alanda sorun yaşıyor ise görsel algının bir boyutu olan sıralama(sequence) ile ilgili sorunun olup olmadığı da tespit edilmeli ve varsa çözüm gerekli çalışmalar ile desteklenmelidir.
  17. Görsel algı ile ilgili sorun yaşayan çocuklar sıklıkla şekil-zemin ayrımı konusunda da sıkıntı yaşarlar. Bu yüzden şekil-zemin ayrımı becerilerini kuvvetlendirecek çalışmalar da eğitim planına dahil edilmelidir.
  18. Hassasiyet ise bir diğer görsel algı problemidir. Sembollerin birbirine karıştırılması, gördüklerini kopya edebilme becerisi gibi konularda sorun yaşayan çocuklarla bu alanları destekleyici spesifik çalışmalar yapılmalıdır.
  19. Dikkat problemi de görsel beceri ve algıyı ketleyen konulardan biridir. Dikkat problemi olan çocuklarla dikkati toplama ve sürdürme ile ilgili çalışmalar eğitim planına dahil edilmelidir.
  20. Çocuk işitsel alanda hassasiyet, telaffuz, sıralama gibi sorunlar yaşıyorsa işitsel algısını güçlendirecek çalışmalarla desteklenmelidir.
  21. İşitsel algı ve beceri hafıza ile iç içedir. Bu yüzden işitsel çalışmalar mutlaka hafıza çalışmalarıyla da desteklenmelidir.
  22. İşitsel algıyı güçlendirmek ve duyum eşiğini yükseltmek için çeşitli işitsel ev ödevleri verilmelidir.
  23. Disleksinin çözümüne yönelik çalışmalarda okuduğunu anlama, kavrama gibi alanlar da önemli bir basamaklardandır. Bu yüzden kavramaya yönelik çalışmalar da mutlaka eğitim planına dahil edilmelidir.
  24. Çoğu disleksik çocuk okurken noktalama işaretlerine ve cümledeki anlam bütünlüğünü sağlayan vurgulara dikkat etmez. Disleksinin çözümünde bu başlıklar da dikkate alınmalıdır.
  25. Çoğu disleksik çocuk b-d, m-n, a-e gibi harfleri birbirine karıştırdığından bu harflerin ayrımı ve farkındalığına yönelik çalışmalar disleksinin çözümü için çok önemlidir.
  26. Çocuğun yer-yön, sağ-sol ve uzamsal algı hakkındaki durumu gözden geçirilmeli, desteklenmesi gereken alanlar varsa uygun çalışmalar yapılmalıdır.
  27. Harflerin seslerini hatırlama ve eşleştirmede sorun yaşamak da yine disleksik çocuklarda sıklıkla gördüğümüz problemlerdendir. Bu yüzden çocuğun doğru eşleştirmeleri yapmasını sağlayacak görsel çalışmalarla birlikte multisensory dediğimiz yöntemle de çalışılması gerekmektedir.
  28. Harflerin seslerini hatırlama ve eşleştirmede işitsel anlamda sorun yaşayan çocuklar ile de ilgili çalışmalar yapılmalı, multisensory yöntemi ile çözüm desteklenmelidir.
  29. Çoğu disleksik çocuk kelimenin sonundaki harfleri doğru okumakta ya da fark etmekte güçlük çeker. Disleksinin çözümünde harf çalışmaları büyük önem taşır. Bu yüzden çocuk harf çalışmaları ile mutlaka desteklenmelidir.
  30. Kelimelerin sonlarındaki heceleri doğru okuyamamak ve fark edememek de disleksik çocukların özelliklerindendir. Harf çalışmaları gibi hece çalışmaları da eğitim planına dahil edilmelidir.
  31. Harf ve hece problemlerini çözmekte ilerleme kaydetmiş çocuklarla bir sonraki çalışma basamağı kelime çalışmaları olmalıdır.
  32. Kelimelerdeki hecelerin yerini değiştirmek de disleksik çocukların bir diğer özelliğidir. Örneğin disleksik bir çocuk mıknatıs kelimesini mıktanıs diye okur. Söz konusu problem işitsel ya da görsel alanlarda sorun yaşayan çocuklarda görülür. Bu aşamada sıralama ile ilgili çalışmalarla çözümün desteklenmesi önemlidir.
  33. Okuduğunu anlama ve kavrama ile ilgili problem yaşayan çocuklarla bu alanın bir parçası olan sıralama ile ilgili spesifik çalışmalar yapmak gerekmektedir.
  34. Okuduğunu anlama ve kavrama ile ilgili problem yaşayan disleksik çocuklarla anlam bütünlüğünü destekleyici  çalışmalar yapılmalıdır.
  35. Hikayeleştirme, okuduğunu anlama ve kavrama ile ilgili problem yaşayan çocuklarla yapılması gereken bir diğer çalışmadır.
  36. Dikkat problemi de disleksinin çözümü için önemli bir yer teşkil etmektedir. Çocuk dikkat egzersizleriyle desteklenmeli, disleksi eğitiminin dışında da ev ödevleriyle yapılan çalışmalar pekiştirilmelidir.
  37. Disleksik çocuklar genellikle okuma hızı konusunda da problem yaşarlar ve yaşıtlarının gerisinde bir performans sergilerler. Bu yüzden okuma hızını arttırmaya yönelik çalışmalar da disleksinin çözümü için oldukça önemlidir.
  38. Okurken satır atlamak ve nerede kaldığını unutmak da disleksik çocukların bir diğer özelliğidir. Disleksi eğitimi dahilinde bu problem de uygun yöntemlerle giderilmelidir.
  39. Disleksik çocuklar deyimler, atasözleri, mecaz anlam ve yan anlam gibi soyut kavram içeren ifadeleri anlamakta güçlük çekerler. Bu problemin çözümü de yapılan çalışmalarla desteklenmelidir.
  40. Disleksinin çözümünde bazı spesifik egzersizler belli bir aşamaya gelindiğinde tekrar edilmeli ve gerektiği yerde zaman zaman başa dönülmelidir.
  41. Planlanan seans sayısı süresince disleksi eğitiminin sürekliliği ve devamı, çocuğa yepyeni düşünce ve davranış stillerinin kazandırılması, bilimsel anlamda beyinde bir takım yeni öğrenme ve kavrama yollarının(nöron ağlarının) oluşturulması için çok önemlidir.
  42. Beyindeki nöronlar arasında oluşturulan bu yeni ağların kalıcı hale gelebilmesi için tekrar ve istikrarlı çalışmalar ile desteklenmelidir.
  43. Eğitimin sekteye uğradığı herhangi bir durumda terapist çocuk ve aileyle eğitime devam edilemeyen bu dönemde destek olmak için gerekli alıştırmalar ve egzersizleri önermelidir.
  44. Disleksi eğitimi terapist ve çocuk arasında yürütülen bir çalışma olduğu kadar ailenin de destek vermesi gereken bir süreçtir. Bu yüzden gerek verilen ödevler konusunda disiplinli bir çalışma, gerekse psikolojik anlamda çocuğa destek olma konusunda ailelere büyük görev bir görev düşmektedir.
  45. Terapist eğitim seansları süresince yaptığı çalışmaları düzenli olarak aileyle paylaşmalı ve bir sonraki adımda nasıl bir iş birliği içerisinde olunması gerektiği konusunda aileye bilgi vermelidir.
  46. Eğitim sürecinde çocuğun ihtiyaçları ve zorlandığı alanlar değişkenlik gösterebilir. Bu yüzden terapist her an çocuğun ve problemin farkında ve çözüm üreten kişi rolünde olmalıdır.
  47. Her çocuk farklı problemler yaşadığından, eğitim materyalleri ve kullanılan yöntemler de her çocuk için özel ve onun ihtiyacına yönelik olmalıdır.
  48. Yapılan tüm çalışmalarla birlikte aile de bu sürece dahil edilmeli ve disleksi konusunda bilinçlendirilmelidir.
  49. Hem aile içi iletişimi desteklemek hem de kavrama ve işitsel alanlara etki etmesi açısından aile bireylerinden biri her gün çocukla belli bir zaman dilimi içerisinde okuma seansları yapmalıdır.
  50. Ailenin yanı sıra çocuğun öğretmenleri ve okulu ile de gerektiğinde iletişim halinde olunmalı, çözüme giden yolda karşılıklı destek sağlanmalıdır.

İlgili Diğer Makaleler


Avrupa Yakası : UBM Plaza,19 Mayıs Mah. 19 Mayıs Cd. No.37 Kat.3 Fulya - Şişli / İSTANBUL
Anadolu Yakası : İçerenköy Mah. Değirmen Yolu Cd. Yüksel Üçüncü İş Merkezi K:4 D: 9 Bostancı- Ataşehir / İstanbul


AçıkMavi Ps. ve Çözüm Merkezi Ltd. Şti. © 2016. Tüm hakları saklıdır.